TRAININGS
SCHEMA
mAKEN
Waarom trainen met een TRAININGSCHEMA?
Het verdelen van intensiteitszones is essentieel om gerichte adaptaties te stimuleren. Maar hoe zorg je ervoor dat je daadwerkelijk de juiste trainingen uitvoert, met de juiste intensiteit én het juiste aantal uren?
Daarvoor is een doordacht trainingsschema onmisbaar.
Tegelijkertijd is het belangrijk om te begrijpen dat een schema geen strak keurslijf is, maar een framework: een structuur die richting en overzicht biedt. Werk, studie en gezin worden niet aangepast aan het schema; het schema wordt juist ingericht rondom jouw leven.
Dat betekent ook dat flexibiliteit cruciaal is. Wanneer er iets onverwachts gebeurt, moet het schema kunnen meebewegen, zonder dat het grotere doel uit het oog wordt verloren.
Hieronder lees je hoe een schema wordt opgebouwd en hoe de verschillende bouwstenen samen een doordacht geheel vormen.
periodisering
Periodisering is het systematisch plannen van trainingsbelasting over tijd om optimale prestaties te bereiken en overtraining te voorkomen. In duursporten (zoals hardlopen, fietsen, zwemmen) wordt vaak gewerkt met progressieve belasting en herstelperiodes.
De periodisering wordt meestal verdeeld in drie hiërarchische niveaus:
Niveau
Macrocyclus
Duur
Meestal 4 - 6 maanden
Doel
Lange termijn planning, bijvoorbeeld voorbereiden op een hoofdwedstrijd.
Gericht op een specifieke trainingsdoelstelling, zoals het creëren van een solide basis, de snelheid verhogen en toewerken naar een piek.
Mesocyclus
Meestal 4-10 weken
Microcyclus
1 week
Gedetailleerd schema van dagelijkse trainingen en rustdagen.
macro- en mesocylcus
Bij het opbouwen van een trainingsschema vertrek je altijd vanuit je doel: je event. Vanuit die datum werk je terug. Zo bouw je het plan op van specificity naar build en vervolgens naar base, tot aan het startpunt van je voorbereiding.
Een meerdaags event vraagt om een andere trainingsaanpak dan een eendaagse wedstrijd. De belasting, het energiesysteemgebruik en het herstelvermogen spelen hierbij een grote rol. Het vertalen van die verschillen naar een doordachte periodisering is de expertise van mij als coach.
Daarom bestaan er geen vaste, generieke schema’s die voor iedereen werken. Een goed schema is altijd individueel maatwerk. Het houdt rekening met je trainingsachtergrond, beschikbare tijd, herstelcapaciteit, sterke en zwakke punten en je leven buiten de sport. Tegelijk is het belangrijk dat je als sporter begrijpt hoe de opbouw in elkaar zit. Wanneer je weet in welke fase je zit en waarom je bepaalde trainingen doet, train je niet alleen gerichter, maar ook met meer vertrouwen en consistentie.
De lengte van elke macrocyclus hangt af van meerdere factoren: het type event, je doelstelling en je huidige niveau. Een ervaren sporter met een sterk ontwikkelde aerobe basis heeft vanzelfsprekend minder tijd nodig in de base-fase dan iemand die dat fundament nog moet ontwikkelen.
De de base periode draait het vooral om het opbouwen van duurvermogen. Afhankelijk van de sporter wordt er eens per week een high intensity workout aan toegevoegd; sweet spot voor de sporters die weinig tot geen ervaring hebben met intensiteit, om ze te introduceren aan de structuur van blokken. In de build periode behouden we het volume, maar voegen we meer intensiteit toe, maximaal 2 à 3 keer per week. Tijdens de specificity periode bouwen we het volume af, maar behouden de intensiteit, om je maximaal uitgerust klaar te stomen voor je grote event.
Een macro wordt doorgaans afgesloten met 1 tot 2 weken (relatieve) rust, zodat je lichaam optimaal is hersteld voor een volgende macro.
microcyclus
Elke microcyclus beslaat meestal één week en vormt de kleinste bouwsteen van je trainingsschema. In zo’n week combineer je doorgaans één tot twee high-intensity sessies, één tot drie duurritten, core stability, mobility en krachttraining, aangevuld met rustdagen.
High-intensity trainingen zijn kort, doelgericht en efficiënt. Ze leggen veel druk op je lichaam, maar kosten relatief weinig tijd. Daardoor zijn ze ideaal voor doordeweekse dagen, wanneer werk, studie of gezin weinig ruimte laten voor lange sessies. Datzelfde geldt voor core stability, mobility en krachttraining.
Duurritten zijn langer en worden daarom vaak in het weekend ingepland. Ze vormen de basis voor je aerobe ontwikkeling en versterken het uithoudingsvermogen dat nodig is om intensieve trainingsprikkels goed te verwerken.
De precieze invulling van een week hangt af van de mesocyclus, de belastbaarheid en beschikbare tijd. De kern blijft echter hetzelfde: zorg binnen elke week voor een doordachte balans tussen prikkel en herstel, tussen intensiteit en volume.
Om extra trainingsprikkels te creëren, kunnen er om de 3 tot 7 weken ook back-to-back- of fatigue blocks worden ingepland. Hierbij wordt tijdelijk, gedoseerd en progressief de autonome stress verhoogd en creëren we een functionele overreach, direct gevolgd door een herstelperiode. Dit dwingt het lichaam tot extra aanpassing. Omdat dit zeer belastend is, kunnen dergelijke blokken alleen worden toegepast als je hier fysiek en mentaal klaar voor bent.
TIZ
TIZ staat voor time-in-zone. Van elke training wordt het aantal minuten per intensiteitszone vastgelegd. Zo kun je de verdeling van intensiteit nauwkeurig monitoren.
Bij een polarized schema train je vooral rustig en een klein deel intensief. Ongeveer 80% van je workouts zijn rustig en 20% intensief, maar de verdeling van TIZ is vaak 90/10% of zelfs 95/5%. Het verschil zit dus tussen de verdeling van je trainingen en de daadwerkelijke tijd die je in de verschillende intensiteitszones doorbrengt.
Daarnaast train je nooit één systeem helemaal op zichzelf. Bij een duurrit kun je vrijwel de hele training in een lagere zone blijven. Maar om bijvoorbeeld je hoge intensiteit te trainen, begin je eerst met een warming-up in zone 1 en 2 om vervolgens door zone 3 in zone 4 of 5 te komen. Dit telt allemaal mee voor je tijd in lagere zones. Tijdens elke training doorloop je dus meerdere zones, maar je legt altijd de nadruk op het systeem dat je wilt verbeteren.
info@De8020Coach.nl
KvK nr: 99312093
BTW nr: NL005381673B26
06 - 15 26 86 83